مقالات
تحولات بحرین: ملاحظات عربستان سعودی

تحولات بحرین: ملاحظات عربستان سعودی

تحولات بحرین: ملاحظات عربستان سعودی   علی اکبر اسدی، پژوهشگر مسائل خاورمیانه     عربستان سعودی کشوری با نظام سیاسی پادشاهی و گرایشات محافظه کارانه محسوب می شود. محافظه‌کاری و سنتی بودن این نظام سیاسی در عرصه سیاست خارجی نیز بازتاب داشته است و دولت سعودی در سیاست خارجی خود در سطح منطقه‌ای و بین‌المللی نیز اغلب با محافظه‌کاری و ملاحظه کاری عمل کرده است. اما این دولت در خصوص...

ادامه مطلب

توسعه حوزه کارکردی نیروی سپر جزیره و امنیت ایران

توسعه حوزه کارکردی نیروی سپر جزیره و امنیت ایران

توسعه حوزه کارکردی نیروی سپر جزیره و امنیت ایران حسین کبریایی زاده، پژوهشگر مسائل بین‌المللی       در پی حملات 11سپتامبر، دکترین بوش مبنی بر جنگ پیشگیرانه فصل جدیدی از رویکردهای امنیتی را فرا روی نظام بین الملل قرار داد. طبق این دکترین، تنها وجود تهدید سرزمینی برای دفاع مشروع که اصلی پذیرفته شده در منشور سازمان ملل است، کفایت نمی‌کرد. بلکه تصور وجود تهدید نیز  دست ایالات متحده را...

ادامه مطلب

الظواهری و القاعده؛ احیای جنبشی رو به زوال؟

الظواهری و القاعده؛ احیای جنبشی رو به زوال؟

الظواهری و القاعده؛ احیای جنبشی رو به زوال؟   حسن احمدیان، پژوهشگر مسائل خاورمیانه           سازمان القاعده بر مبنای ایدئولوژی سلفی-تکفیری و کاریزمای رهبر خویش و نیز ابزارهایی که در دست داشت توانست به یکی از اثرگذارترین بازیگران فعال در خاورمیانه و  نیز سطح بین الملل تبدیل شود. این جنبش پس از 9/11 ضربات متعددی را متحمل شد که مهمترین آن¬ها کشته شدن رهبر کاریزماتیک آن در می...

ادامه مطلب

فروپاشی یورو؛ پایان همگرایی پولی اروپایی؟

فروپاشی یورو؛ پایان همگرایی پولی اروپایی؟

فروپاشی یورو؛ پایان همگرایی پولی اروپایی؟   دکتر سعید خالوزاده، پژوهشگر مسائل اروپا           سران کشورها و وزیران دارایی اتحادیه اروپایی بیش از یکسال است که تلاش زیادی را برای نجات یونان از بحران اقتصادی و پولی مبذول داشته‌اند. مهمترین روسای کشورهای اروپایی به وضوح عنوان کرده‌اند که سیاستگذاران باید مطمئن شوند بحران یونان روی سایر کشورهای منطقه یورو اثر...

ادامه مطلب

رژیم اسرائیل و تحولات دموکراتیک خاورمیانه

رژیم اسرائیل و تحولات دموکراتیک خاورمیانه

رژیم اسرائیل و تحولات دموکراتیک خاورمیانه   دکتر سیروس فیضی، کارشناس مسائل خاورمیانه       این بیان که «اسرائیل تنها دموکراسی خاورمیانه است»، بیانی قوی است که صهیونیست‌ها در اروپا  و آمریکا مفصل به تبلیغ آن می پردازند و سال هاست که آمریکا و اروپا از دیدگاه اسرائیل به خاورمیانه و تحولات آن می نگرند و برای این منطقه سیاستگذاری می‌کنند. تاکنون خاورمیانه‌ای‌ها هر فشاری...

ادامه مطلب

رفتار شناسی اسپانیا در قبال تحولات اخیر شمال آفریقا و خاورمیانه

رفتار شناسی اسپانیا در قبال تحولات اخیر شمال آفریقا و خاورمیانه

رفتار شناسی اسپانیا در قبال تحولات اخیر شمال آفریقا و خاورمیانهعلی جعفری، پژوهشگر مسائل اروپا       بدون شک خیزش های مردمی در خاورمیانه و شمال آفریقا یکی از مهمترین وقایع سلسله واری است که طی چند سال اخیر به وقوع پیوسته است. گذشته از تحولات عمیق سیاسی ناشی از این خیزش‌ها، رویکرد و نوع نگاه کشورهای مختلف نظام بین الملل نسبت به تحولات اخیر آشکارا در مقابل دیدگان افکار عمومی جهان قرار...

ادامه مطلب

ایران و مصرِ جدید؛ موانع ارتقای روابط

ایران و مصرِ جدید؛ موانع ارتقای روابط

ایران و مصرِ جدید؛ موانع ارتقای روابطحسن احمدیان، پژوهشگر مسائل منطقه‌ای     ایران و مصر دو کشور باستانی و به تعبیری تنها دولتهای واقعی خاورمیانه میباشند و در نتیجه تقسیمهای استعماری در این منطقه ظاهر نشدند. گذشته از دیرینگیِ تمدن دو کشور، تاریخ روابط ایران و مصر نیز بسیار گستردهتر و ژرفتر از فاصلۀ جغرافیایی آنها میباشد. مصر روزگاری جزئی از قلمرو ایران بود در دورۀ اسلامی، دو کشور...

ادامه مطلب

سردرگمی ناتو در لیبی

سردرگمی ناتو در لیبی

سردرگمی ناتو در لیبی محمد خواجوئی، کارشناس مسائل خاورمیانه       بر اثر حمله سنگین توپخانه نیروهای تحت امر سرهنگ قذافی به شهر مصراته، دست کم 31 نفر کشته و بیش از 150 نفر زخمی شدند. اشتباه نکنید! این رخداد مربوط به روزهای نخست ناآرامی ها در لیبی نیست. بلکه تاریخ وقوع آن 11 ژوئن 2011 است؛ یعنی قریب به سه ماه پس از عملیات نظامی ناتو در لیبی. عملیاتی که قرار بود، از غیرنظامیان در برابر حملات بی...

ادامه مطلب

ملاحظات ایالات متحده در تحولات سوریه

ملاحظات ایالات متحده در تحولات سوریه

ملاحظات ایالات متحده در تحولات سوریه دکتر سیروس فیضی، کارشناس مسائل آمریکا       انقلابات اخیر خاورمیانه سرانجام به سوریه هم رسید و در اواسط مارس 2011 از مناطق حاشیه¬ای و ضعیف کشور شروع شد. دولت سوریه در برخورد با این بحران، مشکلاتی دارد. به لحاظ سیاسی، بشار اسد به رغم همه تلاشی که برای انجام اصلاحات سیاسی و اقتصادی کرده، وارث رژیمی است که به‌شکلی ساختاری مشارکت‌ناپذیر است. از سال...

ادامه مطلب

دیدار احمدی‌نژاد – مدویدیف، فرصتی برای «واقع‌نگری»

دیدار احمدی‌نژاد – مدویدیف، فرصتی برای «واقع‌نگری»

رکود در روابط ایران و روسیه در دورة مدویدیف روابط ایران و روسیه در مقاطع مختلف از جمله در دوره دمیتری مدویدیف به تبع شرایط متنوع داخلی و بین‌المللی از متغیرهایی در سه سطح فردی، نهادی و بین‌المللی تاثیر پذیرفته و با نوسانات مختلفی همراه بوده است. مرور این روابط در دوره‌های مختلف از جمله در دورة احمدی‌نژاد- مدویدیف نشان می‌دهد که عوامل سطح بین‌الملل به ویژه نوع رابطة میان «ایران و...

ادامه مطلب

ناتو درپی جای پای محکم‌تر در خلیج‌فارس

ناتو درپی جای پای محکم‌تر در خلیج‌فارس

هم‌زمان با اوج‌گیری ناآرامی‌ها در کشورهای عربی و تلاش‌های گسترده دولت‌های منطقه‌ای برای مهار و کنترل موج خیزش‌های مردمی، پیمان ‌آتلانتیک شمالی (ناتو) در ماه آوریل گذشته پنج فروند ناو جنگی را به خلیج‌فارس اعزام کرد. سرفرماندهی دریایی ناتو اعلام کرد که این ناوها در چارچوب مأموریتی موسوم به «دریاهای دوستانه» که هدف آن تقویت پیوندهای نظامی میان ناتو و کشورهای عربی...

ادامه مطلب

یمن به کدام سو می رود؟

یمن به کدام سو می رود؟

گرچه خروج علی عبدالله صالح رییس جمهوری یمن از این کشور که بسیاری آن را خروج خواسته یا ناخواسته وی از قدرت تعبیر می کنند، بسیاری از مخالفان وی را خوشحال کرده اما پیچیدگی و در هم تنیدگی مسائل مبتلابه یمن و بویژه تعدد بازیگران تاثیرگذار داخلی و خارجی باعث شده تا دوران پس از صالح، دورانی پرفراز و نشیبی برآورد شود. خروج صالح از یمن به اندازه ای معادلات در این کشور را تغییر داده که دیگر بازگشت به وضعیت...

ادامه مطلب

احساس تعلق

احساس تعلق

در تفکر استراتژیک سیاست خارجی ایران

  احساس تعلق در تفکر استراتژیک سیاست خارجی ایران دارای جایگاه و موقعیت ویژه‌ای است. این احساس در حقیقت نشات گرفته از هویت تاریخی، ارزش‌ها و منافع تاریخی ملت ایران و آرمان‌ها، ایدئولوژی و اهداف انقلاب اسلامی 1979 است. نمونه تاریخی این احساس را می‌توان در چهارچوب در دست گرفتن نقش ژاندارمی منطقه خلیج فارس در دهه 1970 از سوی ایران بهتر درک کرد. در حال حاضر مبنای حقوقی این احساس در قانون اساسی...

ادامه مطلب

طرح اتحاد ایران، عربستان، عراق و مصر؟ 

طرح اتحاد ایران، عربستان، عراق و مصر؟ 

چند ماهی است که روابط ایران و عربستان به سردی گراییده است. احساس خطر عربستان از نفوذ ایران در بحرین، که حوزه مهمی برای امنیت ملی این کشور است، مقامات عربستان را وادار نمود تا علیه ایران موضعگیری‌هایی نمایند. حضور نیروهای عربستان در بحرین و کمک آنان به سرکوب اعتراضات مردمی در این کشور - که از ابتدا صرفا به‌جهت کسب سهمی متناسب در ساختار به‌شدت قطبی‌شده سیاسی این...

ادامه مطلب

ایران و سخنرانی رئیس جمهور آمریکا درباره خاورمیانه

ایران و سخنرانی رئیس جمهور آمریکا درباره خاورمیانه

سخنرانی رئیس‌جمهور آمریکا درباره خاورمیانه‌ در روز پنجشنبه 19 مه 2011 از مهم‌ترین موضع‌گیری‌های استراتژیک او در ارتباط با تحولات خاورمیانه بعد از موضع‌گیری‌های مبارزات انتخاباتی او در سال 2008 و سخنرانی او در دانشگاه الازهر مصر در سال 2009 بود. واکنش محتمل آمریکا به روند و نتیجه دموکراتیزاسیون و تغییر در خاورمیانه و شمال آفریقا، مبارزه با تروریسم، دلایل و ابعاد انقلاب‌ها و...

ادامه مطلب

فرانسه: خداحافظی با راست میانه؟

فرانسه: خداحافظی با راست میانه؟

حزب سارکوزی یا اتحاد برای جنبش مردمی، حزب میانه راست فرانسه است که در سال 2002 توسط شیراک با ایدئولوژی محافظه‌کاری، گلیسم، لیبرالیسم و رادیکالیسم با نام آرپی‌آر بنیان نهاده شد و سپس به یواِم‌پی تغییر نام یافت. این حزب به گفته رنه رموند، در دسته احزاب بُناپارتیست و اورلئانیست قرار می‌گیرد. از آنجا که در فرانسه سیستم دوحزبی به معنای واقعی وجود ندارد و در نتیجه هیچ حزبی نمی‌تواند به تنهایی...

ادامه مطلب

داستان بن‌لادن و داستان آمریکا

داستان بن‌لادن و داستان آمریکا

کشته شدن "اسامه بن لادن" 54 ساله و سرکرده گروهک تروریستی القاعده در کنارگوش پایتخت نشینان پاکستان، با بهت و شگفتی از سوی ناظران تحولات منطقه  همراه بوده و برداشت‌ها و دیدگاه‌های متفاوتی نیز در این خصوص مطرح شده است. اما با این وجود، ناظران مسایل منطقه تاکید دارند که کشته شدن "بن لادن" تغییری در سیاست های آمریکا در منطقه به ویژه در ارتباط با پاکستان ایجاد نخواهد کرد و رهبران القاعده...

ادامه مطلب

بن لادن و خروج آمریکا از منطقه

بن لادن و خروج آمریکا از منطقه

مرگ اسامه بن لادن پس از یک دهه لشگرکشی و عملیات نظامی، برای آمریکا و متحدانش پیروزی ارزشمندی در جنگ با تروریسم به حساب میاید و سرفصل جدیدی در روابط آمریکا با کشورهای خاور¬میانه باز خواهد کرد.  اوباما اواخر وقت روز یکشنبه 11 اردیبهشت اعلام کرد که به دستور او و توسط نیروی نظامی آمریکا بن لادن کشته شد. از نگاه برخی از صاحب‌نظران این مساله باعث زیر سوال رفتن اقتدار ایالات متحده شد؛ چرا که با...

ادامه مطلب

سازمان‌های بین‌المللی و بهار عربی

سازمان‌های بین‌المللی و بهار عربی

در تحولات آزادی خواهانه جهان عرب تا آوریل سال 2011 علاوه بر بازیگران دولتی، غیر دولتی، جنبش‌های آزادی‌خواهانه و مردم عادی؛ کنشگری بسیاری از سازمان‌ها و نهادهای  بین المللی در جهت دهی، هدایت، نظارت و نتیجه محور شدن این تحولات قابل توجه است. در یک تقسیم بندی اولیه واکنش و ایفای نقش سازمان‌های بین‌المللی مختلف در قبال تحولات جهان عرب را در قالب تقسیم بندی دوگانه این سازمان‌ها...

ادامه مطلب

چشم‌های نگران آل سعود

چشم‌های نگران آل سعود

مدتی پس از ورود نظامیان عربستان سعودی در قالب نیروی "سپر جزیره" شورای همکاری خلیج فارس به بحرین برای سرکوب اعتراض ها در این کشور، اینبار قرار است عبدالله بن عبدالعزیز پادشاه عربستان در راس هیات عالیرتبه ای به بحرین برود تا نشانه ای دیگر باشد بر روابط نزدیک آل سعود و آل خلیفه و البته تلاش سعودی ها بر کنترل وضعیت بحران زده منطقه.  رخدادهای ماه های اخیر در کشورهای عربی و بویژه بروز ناآرامی ها...

ادامه مطلب


1
2
3
...
75
76
77
78